VERON Woerden

Wat is hamradio

Wat is radiozendamateurisme, hoe wordt het bedreven, waar moet ik zijn.
Lees er hier meer over.

Het radio(zend)amateurisme - ook wel hamradio genoemd - is een veelzijdige hobby,
Een hobby voor techneuten, vertegenwoordigers, artiesten, wetenschappers, schooljeugd, vutters, senioren, koningen, politici
... Dus ook voor U.

Wat is radiozendamateurisme. Hoe wordt het bedreven. Waar moet ik zijn. Lees er hier meer over.

Inleiding

Radiotechniek stamt al van voor 1900 en oefende vanaf de begin jaren reeds een grote aantrekkingskracht uit op wetenschappers en leken. Met name de niet professionele beoefenaar heeft in de begin jaren van de radio een grote bijdrage geleverd aan de huidige kennis van de voortplanting van radiogolven. Ook de ontwikkeling van technieken nodig voor het gebruik van steeds hogere frequenties waren het domein van de radiozendamateur.

Door de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van computers, microcircuits en materialen, blijft het radiozendamateurisme een fascinerende hobby waarin steeds weer nieuwe mogelijkheden worden ontdekt.

Een van de meest boeiende facetten van het radiozendamateurisme is dat er verbindingen gemaakt worden met andere radiozendamateurs die zich overal ter wereld kunnen bevinden. radiozendamateurs maken zich in de wereld van het radiozendamateurisme kenbaar door het gebruik van hun roepnamen .

De gemaakte radioverbindingen, de QSO's, worden meestal bevestigd door middel van QSL-kaarten. De distributie van deze kaarten worden verzorgd door QSL-bureau's.
Een stukje historie van de nederlandse radiozendamateurs is te volgen via de QSL-kaarten. Die zijn te bewonderen in het QSL-museum van PA1AT in Groenlo of op in de fotogallerij van K8CX.

Tijdens het experimenteren met verschillende en vaak ook geavanceerde communicatietechnieken worden er soms wereldwijd vriendschappen gesloten.

Ook de luisteramateur , die op de amateur-banden naar de verbindingen van zendamateurs luistert, kan met deze amateurs in contact komen door hen ontvangstrapporten toe te sturen.

Er wordt gebruik gemaakt van een grote verscheidenheid aan technieken . Door de ontwikkelingen in de electronica en computertechniek zijn de technische mogelijkheden enorm toegenomen.

Vele ouderen onder ons zullen nog met weemoed terugdenken aan de dagen van weleer. Ga eens kijken hoe het er vroeger aan toeging.

In Nederland zijn er een aantal verenigingen , waarbinnen men zich zowel beroepsmatig als in de hobbysfeer bezig houdt met het radiozendamateurisme.
De meer dan 50 afdelingen van de VERON verzorgen regelmatig lezingen en demonstraties over allerlei onderwerpen met betrekking tot het experimenteel radio onderzoek. Ze zijn over het algemeen vrij toegankelijk.

Historie

Over de geschiedenis van het radioamateurisme is veel geschreven. Op het WWW is daar veel informatie over te vinden Op deze website is een uitgebreide lijst met interessanten verwijzingen beschikbaar.

De radiozendamateur

De werkruimte - de shack van de radioamateur

Een radiozendamateur beschikt over een vergunning en roepletters, verstrekt door de overheid. In Nederland is dat het Agentschap Telecom van het ministerie van Economische Zaken (AT/EZ). Deze vergunning verkrijgt men na het met goed gevolg afleggen van een zendexamen, dat wordt afgenomen door een officiele instantie, het Agentschap Telecom. Op verschillende plaatsen in het land verzorgt de VERON kursussen welke opleiden voor dit examen.

De vergunning stelt de radiozendamateur in staat om, onder een aantal voorwaarden, met behulp van zendapparatuur experimenten op radiogebied te doen binnen de daarvoor toegewezen frequentie banden . Bij het verkrijgen van een vergunning wordt aan een amateur een groep letters toegewezen, waaraan hij internationaal herkenbaar is. Zo'n combinatie van letters wordt roepletters, identificatie of call genoemd.

De call bestaat uit een prefix , welke het land aangeeft waarin de amateur woont en een aantal letters welke uniek zijn voor de amateur of radiostation.

De luisteramateur

De luisteramateur beluistert (amateur)uitzendingen op de meest uiteenlopende golflengten. Het is voor velen de aanloop naar het zendamateurisme. Ook het luisteren naar andere soorten radiouitzendingen kan soms zeer interessant zijn.
Het knutselen aan een ontvanger is kan zeer veel voldoening opleveren. Er komt nogal wat kijken voordat een signaal uit de ether is geplukt en in onze luidspreker of hoofdtelfoon terecht is gekomen.

Het gebruik van zogenaamde radiobakens en tijdseinzenders maakt het mogelijk de voortplanting van radiogolven te bestuderen onder wisselende weersomstandigheden. Lees hiertoe eens het verslag van een amateur die onderzoek deed naar het gedrag van signalen van tijdseinzenders .

Roepnamen

Internationaal heeft de ITU (International Telecommunication Union) aan ieder land een groep van letters toegewezen waaraan het land waar het zendende station zich bevindt te herkennen is in het radioverkeer. Ieder amateurzendstation krijgt een stations identificatie toegewezen. Veelal wordt hiervoor het Engelse woord call gebruikt. De roepnaam bestaat uit twee delen: een prefix, die het land aangeeft waar de amateur woont en een suffix, die het betreffende amateurstation identificeert. De prefix is meestal een combinatie van letters en cijfers. De prefix van Nederland is te herkennen aan de P gevolgd door de letter A t/m I en een cijfer. Bijvoorbeeld PA0, PA3, PB0, PE0, PE1, PD0 of Pl8.

Er bestaat dus een grote lijst met landen met hun prefix codes , die ten gevolge van de politieke situatie regelmatig wordt gewijzigd.

Luisternummers

Ook luisteramateurs - short wave listeners, SWL genaamd - hebben een herkenningsteken. Dit wordt door de vereniging waarbij ze zijn aangesloten toegekend. In Nederland geeft de VERON NL-nummers uit en de VRZA PA-nummers.

In Belgie geeft de UBA ONL-nummers uit, terwijl GOS-luisteraars (GOS = de voormalige Sovjet-Unie) te herkennen zijn aan de U-nummers.

We kunnen dus bijvoorbeeld NL8800, ONL2820 of UA3-170-112 tegenkomen.

De werkruimte van de radioamateur

De werkruimte - de shack van de radioamateur

De radioamateur, ongeacht of hij zendamateur is of uitsluitend luister amateur, heeft zijn apparatuur meestal verzameld en opgesteld op een speciale plaats. In vakjargon wordt dat zijn shack genoemd. Dat meestal is dat een tafel of buro in een hoekje van een kamer, of soms in een aparte ruimte.

De luisteramateur mag luisteren op alle frequenties. In Nederland zijn daar geen beperking meer voor, behalve dan dat het niet toegestaan is de niet voor jou bestemde boodschappen aan anderen mee te delen. De zendamateur mag slechts op daarvoor aangewezen frequentie gebieden uitzenden. Daarbij gelden bovendien beperkingen met betrekking tot het vermogen van de zender.

De praktijk, Operating Practice

Wie van ons heeft zijn rijbewijs op zak door enkel een theoretisch examen af te leggen? Niemand. Bij de radiohobby ontbreekt een praktijkexamen. Na een theoretisch examen wordt de kersverse radioamateur op de banden losgelaten. Met een niet altijd even fraai gevolg en vaak teleurstelling dat een QSO, de verbinding met een ander station, niet wil lukken.

Het belang van goede 'operating practice' kan niet genoeg benadrukt worden. Uiteindelijk zijn onze uitzendingen door iedereen te beluisteren, zij het door radioamateurs, luisteraars, officiële instanties enz.

Ga dus, voordat u de microfoon, seinsleutel of keyboard gebruikt, eerst in de leer bij een ervaren zendamateur en bestudeer de raadgevingen die beschreven staan in een webdokument van Mark, ON4WW.

De technieken

Op de daarvoor beschikbaar gestelde frequentiebanden kan de radio amateur experimenteren met een grote verscheidenheid aan technieken. Vroeger werd daar een grote verscheidenheid aan apparatuur bij gebruikt. Tegenwoordig is door het toepassen van de computer met de geluidskaart een heel nieuw gebied van digitale technieken geopend.

Over een grote verscheidenheid aan onderwerpen zijn interessante artikelen op het web te lezen. Met behulp van de VERON zoekmachine zijn artikelen over de meest uiteenlopende aspecten van het radio(zzend)amateurisme op te vragen.

  • Antennes
    Het karakteristieke gezicht en gehoor van onze hobby. Een goede antenne is het geheim van goede radio-ontvangst.

  • Telegrafie
    Het met een bepaalde tijdsduurcodering aan en uit zetten van de zender. Dit is de oudste techniek om signalen via de radio over te brengen en nog steeds de favoriete mode bij moeilijke verbindingen.

  • Telefonie
    De meest gebruikte mode. De zender wordt rechtstreeks met het spraaksignaal gemoduleerd.

  • Amateur televisie
    Beelden worden overgebracht via een grote verscheidenheid aan technieken.

  • Mobiel en portabel gebruik.
    Hier zijn de belangrijke aandachtspunten o.a.: gewicht en omvang van de apparatuur, energie verbruik, verplaatsbare antennes. Voor luisteramateurs is er het Back To The Future project, waarin radio-ontvangst zonder gebruik te maken van externe energiebronnen centraal staat.

  • Vossenjacht Dit is een radiopeilwedstrijd, waarbij een of meer verborgen zenders opgespoord moeten worden. Vossenjagen is voor de amateur een mooie gelegenheid om de radiohobby te combineren met gezond buiten zijn. Een activiteit ook voor het hele gezin.

  • Lange-afstandverbindingen (DX)
    Goede kennis van de propagatie van radiogolven en van de procedures bij het maken van verbindingen zijn zeer belangrijk. Het weer is daarbij een belangrijke factor.

  • Expedities naar verre en ontoegankelijke gebieden
    Een bijzondere aantrekkingskracht oefent deelname aan expedities uit naar onbekende en afgelegen plaatsen op de aardbol. Hierbij spelen betrouwbaarheid van apparatuur, inventiviteit en organisatietalent een grote rol.
    Zie ook iDXPress (Nederlandstalige informatie over DX-peditions). En luister eens naar de radioverbinding tijdens zo'n expeditie.
    De DX-cluster is een stuk gereedschap voor de actieve DX'er. Iemand hoort een DX-station, en maakt hier een algemene melding - een spot - van. En iedereen die toegang heeft tot de plaats waar deze melding te vinden is, kan deze melding inzien. En dat geeft de lezer weer de mogelijkheid om eens te gaan luisteren op de band naar het gemelde station. Zo'n spot bevat de volgende gegevens: Call van melder, call van DX-station en de frequentie in kHz waar dit station te horen is, de datum, de tijd en de mode. De melding kan worden aangevuld met bijzonderheden welke het vermelden waard zijn. Ook op internet is het mogelijk dezelfde soort spots te plaatsen. Zo plaatsen de Nederlandse DX'ers voor elkaar spots op internetsite: http://sharon.esrac.ele.tue.nl/dxpress en internationaal op http://oh2aq.kolumbus.com/.

  • Maan reflectie ( EME )
    Een verbinding tussen twee radiostations wordt tot stand gebracht door het weerkaatsen van hun signalen aan het oppervlak van de maan. Deze tak van het radiozendamateurisme vergt het uiterste van de technische mogelijkheden van de radiozendamateur
  • Amateur Satellieten
    Sterk in opkomst in de laatste jaren is het gebruik van verbindingen via door amateurs ontworpen en gebouwde satelieten. Ook in het ruimte station MIR is meestal een zendamateur aanwezig.

  • Meteoor Scattering
    Verbindingen worden gemaakt door het reflecteren van radiosignalen aan de sporen die meteoren in de atmosfeer achterlaten. Met behulp van het waarnemen van de gereflecteerde radiosignalen van een bakenzender kan men onderzoek doen aan het voorkomen van meteoor sporen.

  • Radio Telex ( RTTY en AMTOR )
    Een veel gebruikte techniek voor het uitzenden van radiobulletins. Kan met geringe hulpmiddelen worden ontvangen.

  • Packet Radio
    Dit digitale radionetwerk is sterk in opkomst. De techniek is veel komplexer dan radiotelex. De mogelijk heden omvatten o.a. het uitwisselen van persoonlijke berichten, het lezen en verzenden van bulletins. Nieuw is APRS, een plaatsbepalingssysteem dat gebruik maakt van packet technieken. Ook het organiseren en onderhouden van netwerkaktiviteiten is een belanrijke aktiviteit.

  • Computerondersteuning van het radio-amateurisme
    Hierbij vervult computerprocessing een essentiële functie bij het zenden en ontvangen.
    Digitale technieken zijn in de radiozendamateur hobby niet meer weg te denken.
    Nieuwe impulsen worden gegeven aan ontwikkelingen op het gebied van storingsonderdrukking, filters, modulatie technieken, frequentie opwekking. Ook de PC heeft op het werkplekje van de radiozendamateur een vast plaats verworven.
    Met name het gebruik van de geluidskaart voor het digitaal verwerken van audiosignalen (DSP) heeft de aanzet gegeven tot een groot aantal nieuwe communicatiemodes. Stem eens af op de frequenties voor digitale modes

De verenigingen

In vele landen hebben radiozendamateurs zich verenigd in nationaal verband. Elk land heeft een afvaardiging - voor Nederland is dit de VERON - in de IARU, de internationale organisatie voor het radiozendamateurisme. Deze instantie behartigt de belangen van de radiozendamateurs in het wereldwijde overleg over het gebruik van de etherfrequenties.
Ook van beroepsorganisaties zijn veel radiozendamateurs lid. Plaatselijke afdelingen van landelijke verenigingen organiseren interessante aktiviteiten. Voor een lijst met nationale en internationale verenigingen en clubs wordt verwezen naar
  • De Home Page voor de Nederlandstalige radiozendamateur
  • Amateur en Professionele Verenigingen
  • radiozendamateur clubs op WWW

Diversen

Velen houden zich bezig met het radiozendamateurisme in uitgebreide zin.
Slechts een enkeling probeert om op persoonlijke titel het experimenteel radio onderzoek uit te dragen aan anderen. Lees daarom eens hoe Geert Paulids, PA7ZEE, zijn hobby aan de schooljeugd uitlegd.
Op het World Wide Web zijn vele interessante plekjes te vinden. Bezoek hiervoor de Nederlandstalige pagina's voor het radiozendamateurisme.
Maar breng zeker een bezoek aan de Dag voor de Radio Amateur DvdRA het nationale feest voor de radiozendamateur

Meer informatie

Beroemde radio amateurs
Radio Anders