navbar.frm 20180310
ATTENTIE. . GROOT ONDERHOUD . . . Bijeenkomst op 17 mei 2018 . . . Elke zondag 145.475 MHz . . 10:30 RTTY bulletin . . 11:00 uur Woerdense Ronde .
W

Zeldzame aardmetalen

Samenvatting

Niet voor niets worden deze nieuwe materialen zeldzaam genoemd. Een reden is dat deze behoren tot de groep van de Lanthaniden, een bijzondere groep uit het periodiek systeem van de chemische elementen. Hun atoommassa ligt tussen 140 en 175 en het atoomnummer, het aantal electronen rond de atoomkern, loopt op van 57 tot 72, behalve Scandium, met atoomnummer 21 en Yttrium met atoomnummer 39.


De meest bekende zeldzame aarden en hun toepassingen
Yttrium en Europium worden reeds lang gebruikt als de rode kleurstof in beeldbuizen. Er is nog geen vervanging voor gevonden.

Lanthaan wordt gebruikt in het glas van optische lenzen om kleurfouten te corrigeren, om olie te verwerken tot andere producten en kan gebruikt worden om waterstof op te slaan.

Praseodymium en Erbium worden toegevoegd aan glasvezels ter verbetering van het lichttransport .
Met een alloy van Praseodymiumen magnesium verkrijgt met zeer sterke metalen die in vliegtuigmotoren worden gebruikt.

Neodynium en Dysprosium zijn essentiele elementen voor het verkrijgen van zeer sterke permanentmagneten. Ze worden ondermeer gebruikt in electrische auto's, harddisks, grote electrische windmolens.

Het wereldverbruik aan Terbium zit in 'groene' fosfors, voor allerlei lichtgevende applicaties.

Holmium heeft een zeer groot magnetisch moment en wordt daarvoor toegepast in YAG-lasers. Het wordt in de glasindustrie gebruikt als gele kleurstof. Daarnaast wordt Holmium gebruikt in allerlei bijzondere legeringen en supergeleidende toepassingen.

Samarium toegevoegd aan cobalt maakt sterke magneten die ook bij hoge temperaturen gbruikt kunnen worden.

Lutetium, de laatst ontdekte zeldzame aarde wordt gebruikt als radioactive marker in PET-scanners,

Thulium kan worden gebruikt om lasers te maken.

Cerium is een onderdeel van polijstpasta voor lenzen.

Gadolynium, toegevoegd aan ijzer, chroom verhoogt de kwaliteit van deze metalen bij hoge temperaturen en hun weerstand tegen oxidatie. Het wordt gebruikt als neutronenschild in kernreactoren.

Scandium wordt gebruikt in legeringen voor de vliegtuigindustrie.


Het probleem van vandaag
De naam zeldzame aarde geeft al aan dat er niet zoveel van is. In tegenstelling tot goud en zilver, die vaak geconcentreerd in aders in de grond zitten, liggen zeldzame veel meer verspreid waardoor het delven ervan lastig is en wegens de hogere arbeidslonen in de westerse wereld niet meer lonend is. - De namen Yttrium, Ytterbium, Terbium en Erbium lijken zo op elkaar omdat ze allemaal in het zelfde Zweedse dorpje Ytterby. 'buiten het dorp', gevonden zijn.-
Er komt bij het delven ook radioactiviteit vrij. Daarom zijn de mijnen in Amerika vooralsnog gesloten.
Meer dan 95 procent van alle zeldzame aardes wordt momenteel in China gedolven, omdat arbeid daar goedkoop is en men het niet altijd even nauw neemt met milieuvoorschriften.

(pieth)
2012/04/05

 Meer informatie